“Van je moeder moet je het hebben…”

… van je dochter kun je het krijgen”, de titel van het boek van Mayke Smit en Alice Altink. Ik heb dit boek in de kerstvakantie gelezen, en wil graag mijn leeservaringen met jullie delen. Het boek is geschreven door een moeder en een dochter, die samen op reis gaan om uit te zoeken hoe het kan dat een band die zo hecht is, ook zo kwetsbaar kan zijn. Welk effect de relatie met een moeder en dochter kan hebben in het verdere leven. Het boek geeft een intieme kijk in het leven van deze twee vrouwen, waarbij ze zichzelf en elkaar bevragen. Een paar inkijkjes:

Dochter Alice vraagt zich af wat het voor haar zo nodig maakt om de dankbaarheid van haar dochter te voelen en hoe zij dat met haar eigen moeder deed. Hoe ze de liefde, strijd en de dingen die haar moeder haar gaf of voor haar deed, aannam als vanzelfsprekend, maar het ergens lastig vindt dat haar dochter háár inspanningen niet ziet en daar dankbaar voor is. Een loyaliteitsconflict in een notendop: moet je dankbaar zijn voor de liefde van je ouders? Is het voldoende als je je dankbaarheid in daden teruggeeft?

Moeder Mayke ziet haar dochter worstelen met het gebrek aan grenzen dat ze haar gegeven heeft. En verwoordt haar eigen strijd als volgt: ‘ik kan op een bepaalde laag heel goed mijn grenzen aangeven, naar iedereen toe. ik doe geen dingen die ik echt niet wil. maar ik ga heel gemakkelijk onbewust met een ander mee als ik er niet een keihard nee op voel. pook niet een duidelijk ja. Dan voeg ik op als op de automatische piloot in. Misschien wel om de harmonie te bewaren. Het is een subtiele bijna ongrijpbare laag in mij. Ik ben helder waar ik een duidelijke grens voel. Dan ben ik ook stellig. Op dat andere grijze vlak helemaal niet.’ En dat kost haar veel energie. En blijkt ze stiekem te hebben overgedragen naar haar dochter.

Over ouders en stiefouders: moeder Mayke en dochter Alice hebben daar een mooi gesprek over, waar ze in mijn ogen duidelijk hebben kunnen verwoorden wat velen voelen, maar lastig kunnen zeggen. Alice zegt: “het gaat er gewoon om dat jouw man niet zo dicht bij mij staat als bij jou en dat is als het om je beide ouders samen gaat misschien wel anders (..)””Je ouders zijn er allebei als je ter wereld komt, maar een stiefouder komt later terwijl jij er las kind al bent en dan zijn er twee ordes die lijken te strijden. Die van de hiërarchie en die van de anciënniteit. Ouders staan in beide ordes boven de kinderen. Een stiefouder staat wel op dezelfde lijn als van een ouder als het gaat om hiërarchie, maar niet als het gaat om wie er eerder was. Het kind was er in dat verband eerder dan de stiefouder. Dat verandert nooit meer. Het is belangrijk om dat van allebei te erkennen.” Moeder Mayke verwoordt daarop dat het voor haar heel belangrijk is dat haar dochter erkent dat haar stiefvader, Maykes man, ook goed is voor haar. En dat ze beseft dat stiefouders heel belangrijk zijn of kunnen zijn.
Het systemische werk, waar zowel moeder als dochter in werkzaam zijn, geeft hen – en mij – “handvatten en woorden (..) om alle lijnen in (onze) familie te kunnen ontrafelen. Die grote kluwen van generaties en relaties dwars door en over elkaar heen. Om te begrijpen wie welke plek heeft. Dat doet niets af aan de waarde van wie er daarna komt of komen.”

Het boek is geschreven in een soort dagboekvorm. Soms is het wat langdradig, en wat lastig te vatten wat er precies omgaat in de dames, bij tijd en wijle pijnlijk intiem, maar er staan ook pareltjes van teksten aan die aan het denken kunnen zetten. Voor dochters en moeders kan het een boek zijn van toegevoegde waarde, vooral om het gesprek op gang te brengen. En als dat met je eigen dochter of moeder niet (meer) kan, kan het helpen om te lezen hoe andere moeders en dochters dit hebben ervaren.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *